Energie besparen in 2022? Maak het jezelf en elkaar niet té moeilijk

De Nederlandse overheid voert campagne voor energiebesparing. Met de slogan Zet ook de knop om roepen de ministeries van Klimaat en Energie en Volkshuisvesting huishoudens en ondernemers op om zuinig aan te doen.

Denk niet alleen aan de thermostaat

De hoge energieprijzen, de met energie-export gefinancierde oorlog in Oekraïne en klimaatverandering zijn drie uitstekende aanleidingen om in 2022 een tandje bij te zetten qua energiebesparing.

De tips van de campagne Zet ook de knop om zijn goed maar gaan alleen over aardgas en verwarming. Ook de prijzen voor benzine en elektriciteit zijn hoog, Rusland verdient ook veel geld met de export van olie en steenkool en ook benzine- en elektriciteitsverbruik veroorzaken klimaatverandering. Waar is besparen de moeite waard? En hoe pak je dat aan?


De beste energiebesparing kost één keer moeite, en gaat daarna vanzelf

In een goed geïsoleerd en kierdicht huis met de thermostaat op 20 graden verbruik je minder aardgas dan in een tochtig huis op dezelfde temperatuur. Een biertje uit een nieuwe A++ koelkast is zeker zo lekker als uit een energievretende koelkast van 20 jaar oud. En de krant lezen onder een ledlamp van 4 watt gaat net zo goed als onder een gloeilamp van 60 watt.

Dankzij verbeterde isolatie, energiezuinige koelkasten en ledverlichting ligt het energiegebruik van Nederlandse huishoudens gemiddeld al een stuk lager dan vorige eeuw. Het grote voordeel van deze vormen van besparen is dat het – na eenmalig investeren van tijd en geld – volledig vanzelf gaat. Zonder enig verlies van comfort en functionaliteit.

Wat kan automatisch, en waar kun je prima aan wennen?

Het voordeel van besparingsopties die nu veel genoemd worden, zoals korter douchen, de thermostaat lager zetten en fietsen naar kantoor, is dat je er direct mee kunt beginnen. Maar 1x korter douchen haalt betrekkelijk weinig uit, en de weg naar de dichtstbijzijnde Shell is geplaveid met mooie intenties.

Wil je energie besparen, zoek dan vooral kansen die niet te sterk afhankelijk zijn van jouw eigen discipline. Kijk daarna wat je met met een beetje extra wilskracht nog meer kunt doen. Enkele tips voor de belangrijkste vormen van energiegebruik.


Thuis, op kantoor en op school efficiënter verwarmen

De meeste energie thuis gaat op aan het verwarmen van lucht, maar dat doen we vooral in de winter. De klok staat al op zomertijd, dus benut de komende maanden vooral om het gasgebruik in de volgende winter zoveel mogelijk te beperken.

  • Zet de gasketel kouder. CV-ketels halen hun optimale rendement pas als de temperatuur goed staat ingesteld. Veel ketels stoken te hoog. Kijk of je je ketel op bijvoorbeeld 60 of 50 graden kunt zetten (meer info).
  • Verwarm met de airco. Veel kantoren en scholen en ook steeds meer woningen beschikken over een airco. De meeste airco’s kunnen ook verwarmen, en dat is efficiënter dan stoken op gas (meer info).
  • Verwarm je stoel. Als je beweegt is 18 graden in huis prima. Zit je stil achter je bureau dan is het toch fris. Een verwarmd stoelkussen helpt je om van de thermostaat af te blijven.

Wil je en kan je meer doen? Laat je dan adviseren over isolatie, kierdichting, waterzijdig inregelen of een warmtepomp.


Betaalbaarder en duurzamer douchen

Douchen doen we het hele jaar. Bij de huidige gasprijs kost elke 10 minuten warm douchen ruwweg een euro.

  • Poets je tanden droog. Tanden poetsen onder de douche voelt persoonlijk misschien efficient, maar betekent 365 dagen per jaar 2 minuten langer warm water uit de douche. Beter van niet, als je zuinig aan wil doen.
  • Waardeer de spaardouche. De meeste mensen kunnen goed aan een spaardouche wennen. Vind jij het oncomfortabel? Dat is in deze tijd een voordeel. Onder een minder fijne douche stap je makkelijker weg. En schoon word je echt wel.
  • Zet een timer. Een andere maatregel om te voorkomen dat je ’s ochtends een kwartier onder de douche blijft dromen, is het zetten van een timer op je telefoon. Om het alarm uit te zetten, moet je je eerst minimaal een hand afdrogen.

Schoner op en neer naar werk, visite en vakantie

Ook na de accijnsverlaging zijn diesel en benzine historisch duur. Minder kilometers maken is meer dan ooit de moeite.

  • Parkeer ver van huis. Woon je op fietsafstand van het werk en pakte je vanochtend toch de auto? Parkeer vanavond eens op 10 minuten wandelen van huis, dan is het morgen veel makkelijker wel te fietsen.
  • Leen de auto van je man. Als je tijdens de covidlockdowns thuis kon werken, kun je dat nu ook. Ben je echt onmisbaar, en rijd je een X5 of een XC90? Leen dan de Up of Smart van je man. Scheelt de helft.
  • Ga op treinstage. Je auto verstookt alleen benzine als jij stuurt. De trein rijdt om het even of jij instapt. Benieuwd of je kunt wennen aan de trein? Test het eens op weg naar visite in het weekend.
  • Organiseer het vriendenweekend. Vliegen jullie elk jaar met de club naar een nieuwe stad? Dan heb je waarschijnlijk veel mooie steden dichter in de buurt nog niet gezien. Trek de organisatie naar je toe en bespaar kerosine voor iedereen.

Voorkom zinloos elektriciteitsverbruik

Elektriciteit is per eenheid energie duurder dan gas en benzine, en komt in Nederland nog vooral uit gas- en kolencentrales.

  • Alles led. Gloeilampen zijn in principe sinds 2012 uit de handel. Halogeen sinds 2018. Toch kom je ze nog tegen, en dat is zonde. Voor vrijwel alles is een betaalbaar led-alternatief. Vervang alles dat licht geeft en geen led is door een ledlamp.
  • Stekker uit de bierkoelkast. Zo vaak komen je vrienden niet spontaan een krat leegdrinken. Heb je morgen geen feest gepland? Dan is er geen enkele reden om een antieke koelkast in de schuur kilowatturen te laten verbranden.
  • Speur naar stroomslurpers. Met een slimme meter is het vrij eenvoudig om je elektriciteitsverbruik in realtime te meten. Als je stekkers lostrekt of schakelaars omzet, zie je direct wat elk apparaat en elke lamp echt gebruikt. Zo leer je dat je telefoonladers gerust in het stopcontact kunt laten zitten, maar dat TV-modems een kansloos hoog standby-verbruik hebben. Goede kans dat je met alle streamingdiensten sowieso nooit meer live TV kijkt. De mediabox kan dus uit.

Help anderen aardgas, olie, kolen en geld te besparen

Het zit er dik in dat je bij veel van de tips hierboven gaapt, omdat je ze allemaal al kent of omdat je je niet druk maakt over een paar tientjes extra per maand. Mooi, dan kun je anderen helpen om geld te besparen en klimaatverandering te beperken.

  • Bespaar voor een ander. De huidige energieprijzen zijn voor veel huishoudens niet te doen, en niemand kan zonder. Zijn deze prijzen voor jou geen punt? Bespaar toch. Dat maakt energie minder schaars en betaalbaarder voor iedereen.
  • Bedaar je bezwaar. Wil de buurman een laadpaal? Wil de VVE isoleren? Wil de lokale energie-coöperatie een zonnepark bouwen? En heb jij daar zorgen bij? Ga in gesprek. De meeste initiatiefnemers van verduurzaming zijn echt voor rede vatbaar, en zoeken ook voor jou graag het beste resultaat. Blokkeer verduurzaming niet bij voorbaat.
  • Geef besparing cadeau. Op bezoek bij vrienden, kleinkinderen of je ouders? Controleer de ketel, kijk of er nog gloeilampen branden en adviseer om de overbodige koelkast en het TV-modem uit te zetten.

Besparen is de moeite waard. Onafhankelijk van aardgas, kolen en aardolie zullen we in 2022 zeker nog niet worden. Bijna onafhankelijk van Rusland misschien al wel, op voorwaarde dat we én stevig besparen, én maximaal fossiele energie uit andere landen importeren én de productie van duurzame energie versnellen. Machteloos ben je niet. Doe wat je kunt.


Imagecredit: Eigen foto.

Dit vind je misschien ook leuk...